De zwangerschap, bevalling en geboorte van een kind kunnen veel stress met zich meebrengen. Niet alleen voor jou en je partner, maar ook voor de rest van de familie. En wat te denken van de o zo goed bedoelde, maar te ‘bemoeizuchtige’ adviezen van anderen? En hoe moet het nu met die drukke baan? Voordat jullie als aanstaande ouders er nog een probleem bij krijgen, is het goed te kijken waar de stress vandaan komt. Alleen dan kun je er iets aan doen of ermee leren omgaan.

Zowel de aanstaande moeder als vader kan zich erg druk maken over een goede afloop van de zwangerschap. Dat geldt vooral bij een eerste kind of als er de vorige keer iets verkeerd is gegaan tijdens de zwangerschap of bij de bevalling. Zoiets is volkomen normaal. Iedereen is tot op zekere hoogte angstig tijdens een zwangerschap. Maar het is wel beter om de spanningen te beperken. 

Er zijn aanwijzingen dat chronische angst en stress van de moeder van invloed zijn op het verloop van de zwangerschap. Hoe minder jullie onder stress staan, des te beter zullen jullie je voelen tijdens de zwangerschap. Ook kunnen jullie dan beter tegen de veranderingen die de situatie met zich meebrengt.

Algemene anti-stress tips:

1. -Misschien merk je dat jij en je partner tijdens de zwangerschap onder grotere spanning staan en vaker onenigheid hebben. Als jullie er beiden bij stilstaan dat jullie door een uiterst bewogen periode gaan, is het makkelijker om kleine ruzietjes in het juiste perspectief te plaatsen.
   

2. -Voor een zwangere vrouw is goede voeding extra belangrijk. Het is beter voor de baby, maar ook zul je jezelf beter voelen.
   

3. -Probeer alles wat met de bevalling te maken heeft zoveel mogelijk van tevoren te regelen. Je bent dan beter voorbereid op de komst van je kind, ook als niet alles volgens plan gaat.
   

4. -Probeer zoveel mogelijk te weten te komen over zwangerschap. Hoe meer jij en je partner ervan weten, hoe zekerder jullie je voelen.
   

5. -Ga naar zwangerschapsgymnastiek of -yoga. Het is een gezonde voorbereiding op de bevalling, maar bovendien ontmoet je er andere zwangere vrouwen. Dat geeft steun en ontspanning.
   

6. -Om de extra stress het hoofd te bieden, is steun van vrienden en familie erg belangrijk. Aarzel dus niet om hun hulp te vragen.
   

1. -Natuurlijk is het goed bedoeld, maar anderen - zoals vriendinnen, (schoonmoeders, buurvrouwen enzovoorts - kunnen je te vaak met ongevraagde raad en daad willen bijstaan. Wordt het je teveel? Probeer het op een zo vriendelijk mogelijke manier bespreekbaar te maken. Zeg dat je hun advies zeer op prijs stelt, maar geef ook aan dat het je teveel wordt. Stel bijvoorbeeld voor dat je hen vraagt om hulp als dat nodig is.
   

2. -Als je werk veel stress met zich meebrengt, kun je - als dat mogelijk is - erover denken enige tijd vrij te nemen of minder te gaan werken.
   

3. -Je partner kan ouderschapsverlof aanvragen op het werk of eventueel onbetaald verlof.
   

4. -Als de stress toch te hoog oploopt, kun je ook met je arts of verloskundige overleggen wat je eraan kunt doen.
   

Moeder worden

De geboorte van een kind is een bijzondere, vreugdevolle gebeurtenis. Tegelijkertijd is het een enorme verandering in je leven, en met de veranderingen komen de spanningen. Opzien tegen het ouderschap is normaler dan je zult vermoeden. Veel jonge moeders zijn na de bevalling bovendien erg moe en zowel geestelijk als lichamelijk uitgeput. Ze kunnen in vlagen, of langduriger, last hebben van neerslachtigheid. In ernstige vorm is sprake van een postnatale depressie.

Als je je down voelt of tegen je rol als moeder opziet, vraag dan meteen om hulp. Vergeet nooit dat je er niet alleen voor staat. Praat er met je partner over: probeer uit te leggen waar je je zorgen over maakt en waar je bang voor bent. Of praat erover met de verloskundige of arts. Zij zijn gewend hulp te bieden in deze situatie, en zullen begrijpen hoe je je voelt. Zij kunnen je ook in contact brengen met organisaties die je praktisch of emotioneel kunnen ondersteunen.

Anti-stress tips voor moeders:

1. -Het helpt altijd om met iemand te praten over je zorgen en angsten.
   

2. -Zorg voor voldoende hulp na de bevalling, vooral als je nog andere kinderen hebt.
   

3. -Als het je eerste kind is, zie je misschien op tegen de verantwoordelijkheid van het moederschap.
   

4. -Aarzel niet om advies of steun te vragen.
   

5. -Probeer niet te veel te doen. Het huis stort niet in als je er een tijdje minder aan doet.
   

6. -Gebruik de tijd dat de baby slaapt om uit te rusten en weer op krachten te komen. Ga even slapen, neem een bad om te ontspannen of ga een boek lezen.
   

7. -Zorg er vooral voor dat je voldoende vrije tijd houdt om te ontspannen. Laat zo nu en dan even iemand anders op de baby passen. Probeer jezelf zeker één keer per week te (laten) verwennen.
   

8. -Neem af en toe wat lichte lichaamsbeweging.
   

9. -Blijf letten op een gebalanceerde voeding. Vooral als je borstvoeding geeft is een evenwichtig dieet extra belangrijk.
   

Vader worden

Ook voor de vader is de geboorte van een kind een emotionele gebeurtenis. De eerste maanden na de geboorte geven voor nieuwbakken vaders bovendien net zoveel stress als voor moeders. Slapeloze nachten en vermoeiende dagen zijn onvermijdelijk. Die emoties en vermoeidheid kunnen erg drukken op je stemming. Probeer je partner op verschillende manieren steunen.

Anti-stress tips voor vaders:

1. -Raak niet in paniek! Dat jij - net als de moeder - bezorgd en onzeker bent, is heel normaal.
   

2. -Het is vooral belangrijk 'er te zijn' als je partner behoefte heeft aan praten. Vaak is luisteren al genoeg.
   

3. -Benader de zaken positief.
   

4. -Als je als vader ‘s nachts voor de derde keer moet opstaan, realiseer je dan dat er over een poosje een einde komt.
   

5. -Zorg zo mogelijk voor extra huishoudelijke hulp. Dat is vooral in het begin erg belangrijk, want dan wil de jonge moeder veel tijd hebben voor jou en de baby.
   

6. -Vraag om ouderschapsverlof of neem onbetaald verlof als dat mogelijk is.
   

7. -Probeer het niet op je partner af te reageren als je moe en prikkelbaar bent: de tijd dat je samen bent, kun je beter in harmonie doorbrengen.
   

8. -Vergeet niet dat je partner nog steeds je partner is en niet alleen de moeder van je kind. Al heeft ze er een andere rol bijgekregen, haar rol als vrouw is niet uitgespeeld.
   

Broer en zus worden

Zijn er al andere kinderen, dan realiseren zij zich op een gegeven moment dat de baby voorgoed deel uitmaakt van het gezin. Het kan gebeuren dat ze dan jaloers of lastig worden. Maak hen duidelijk dat je nog net zoveel van ze houdt als vroeger en dat het nieuwe broertje of zusje hun plaats niet inneemt.

Anti-stress tips voor de andere kinderen:

1. -Geef de andere kinderen veel aandacht. Laat af en toe iemand anders voor de baby zorgen zodat jij je even helemaal op hen kunt richten. Je kunt dan, net als vanouds, samen iets gezelligs doen.
   

2. -Laat hen zoveel mogelijk zelf aangeven wanneer ze het leuk vinden om met de baby te spelen of te helpen met bijvoorbeeld baden. Moedig ze wel aan, maar verplicht ze tot niets.
   

3. -Laat de andere kinderen je helpen bij de verzorging van de baby en laat hen merken dat hun hulp belangrijk voor je is.
   

4. -Probeer de baby niet met de oudere zusjes of broertjes te vergelijken als je praat over het eerste tandje of de eerste kruippogingen.
   

Opvoeding

Kinderen tasten altijd hun grenzen af - dat kunnen zij uitstekend. Als ouder moet je daarmee leren omgaan en conflicten op een positieve manier proberen op te lossen. Het is volkomen natuurlijk dat je je zorgen maakt over de kinderen, je zorgen delen met andere ouders die hetzelfde hebben meegemaakt, kan geruststellend werken. Als een probleem echter uit de hand loopt, heb je misschien hulp van buitenaf nodig. Het is geen schande de hulp van een gezinstherapeut in te roepen of naar een zelfhulpgroep te gaan. 

Als een kind voor het eerst naar school gaat, is dit vaak een moeilijke overgang, niet alleen voor het kind zelf, maar ook voor de ouders. De meeste kinderen reageren er heel goed op, al hebben sommige er in het begin een beetje moeite mee. Je kunt echter ook merken dat je kind aan het veranderen is; het kan in zichzelf gekeerd worden of storend gedrag gaan vertonen. Als dat zo is, moet je proberen met het kind te praten om erachter te komen wat er aan de hand is. 

Mocht je ernstig ongerust zijn, dan kun je contact opnemen met de school en de leerkracht vragen extra op het kind te letten en het je te vertellen als er sprake is van enig afwijkend gedrag. Kinderen van wie de ouders zijn gescheiden, hebben misschien extra hulp nodig. Als zij hun gevoelens hebben opgekropt, zou het goed voor hen kunnen zijn met iemand buiten het gezin daarover te praten.

Tips voor de opvoeding

De moeilijkste tijd voor ouders is dikwijls als hun kinderen tieners worden. Zij zijn dan op een leeftijd gekomen waarop zij menen volwassen te zijn, terwijl je hen nog steeds als kinderen beschouwt. In die periode is de invloed van vriendjes en vriendinnetjes erg groot en daar maak je je misschien zorgen over. Het is heel gewoon dat tieners zich voor hun ouders generen en onafhankelijk willen zijn. Voor ouders is het moeilijk een evenwicht te vinden tussen te veel en te weinig vrijheid geven. Stel regels liever samen met dan voor de kinderen vast. Dan zullen zij eerder het gevoel hebben dat er naar hen wordt geluisterd en dat je rekening houdt met hun wensen en gevoelens.

1. -Wissel ervaringen uit met andere ouders, want die kunnen je misschien met raad en daad terzijde staan.
   

2. -Praat met je partner over jouw zorgen.
   

3. -Onderschat niet hoe belangrijk het is met uw kinderen te praten en naar hen te luisteren; iedereen heeft behoefte aan waardering, respect en liefde.
   

4. -Roep hulp van buitenaf in als het om een ernstig probleem gaat. De school kan je in contact brengen met deskundigen op dat gebied of zelfhulpgroepen.
   

5. -Als je gescheiden bent, kan je kind daar meer onder lijden dan je denkt. Moedig het kind aan om er met iemand over te praten, zo niet met jezelf, dan met een vertrouwd iemand of een therapeut.