Als je op een duidelijke manier wil communiceren met je gesprekspartner, kun je altijd de ABC-formule gebruiken. Die formule houdt in: “Wanneer jij A doet in situatie B voel ik me C”. A slaat op specifiek gedrag van je gespreks-partner, B op de situatie waarin dat gedrag plaatsvond en C op het gevoel dat je daardoor krijgt.
Bijvoorbeeld:
“Als jij de afwas voor mij alleen achterlaat (A) en daarna ‘s avonds in je eentje op de bank televisie gaat kijken (B) krijg ik het gevoel dat ik alles alleen moet doen en daar wordt ik vaak boos en verdrietig van (C).” Dit leidt tot meer begrip, met als gevolg een betere uitkomst van het gesprek.
Ieder persoon heeft een verschillende communicatiestijl. Probeer hier rekening mee te houden voordat je met een gesprek begint. Enkele belangrijke verschillen in communicatie stijl: De ene partner meer praat vanuit verstand en de ander meer praat vanuit gevoel. Zowel emoties als verstand zijn nodig binnen een goede relatie, het is belangrijk om elkaar op het vlak van het verstand én op het vlak van het gevoel te leren begrijpen.
De ene partner geeft te snel kritiek of maakt verwijten en de ander gaat te snel in verdediging. Hoewel gevoelsmatig de verwijten of de kritiek heel terecht kunnen lijken, roept dit meestal verzet op bij de ander en is een strijd verzekerd.
De ene partner praat heel graag en de ander heeft een wat meer gesloten karakter of de ene partner kan wel goed over gevoelens praten terwijl de ander hier moeite mee heeft.
De ene partner is vooral gericht op het oplossen van een probleem terwijl de ander het probleem graag tot in details wil bespreken. Dit is een bekend mannen versus vrouwen probleem.
De ene partner heeft behoefte om te praten op een moment dat de ander daar even helemaal geen behoefte aan heeft. Bijvoorbeeld bij het thuiskomen na het werk of als de ene partner in de ochtend iets later op gang komt. Het is belangrijk om dat moment te kiezen wanneer beiden open staan voor een gesprek.
Ook komt het vaak voor dat partners wel goed of lang kunnen praten, maar niet goed kunnen luisteren. Als je al halverwege de zin van de ander een antwoord klaar heeft luister je meestal niet goed.
De een praat in korte duidelijke zinnen en de ander heeft een heel verhaal nodig om hetzelfde duidelijk te maken. Dit kan tot grote ergernis leiden wat goed luisteren weer moeilijk maakt. Als de een erg langdradig is zal de ander ongeduldig worden en in het andere geval kan de ander het gevoel hebben dat deze alles uit de ander moet trekken.
Als de kennis van de Nederlandse taal erg verschillend is kan dit ook tot grote problemen leiden. Als de ene partner woorden gebruikt die de andere partner niet helemaal begrijpt kan dit tot grote misverstanden leiden. Ook kan de partner met de iets kleinere woordenschat zich dom of ondergeschikt voelen en zich gaan verdedigen. Dit kan leiden tot een strijd om de communicatie stijl.
Tips voor betere communicatie
-Probeer om de beurt te praten en probeer elkaar niet in de rede te vallen.
-Probeer als antwoord eerst datgene wat de ander zegt samen te vatten. Hiermee geef je aan dat je goed luistert. Door het in vragende vorm te doen, kun je polsen of u de ander goed begrepen heeft.
-Goed communiceren is vooral goed luisteren.
-Wacht even en denk even na over wat je gaat zeggen voordat je antwoord geeft. Als je het antwoord al klaar hebt voor de ander is uitgesproken heb je meestal niet goed geluisterd en niet goed nagedacht. Het zal iedereen wel eens overkomen zijn dat men iets gezegd heeft waarna men zich de tong wel kon afbijten van spijt.
-Praat niet te lang achter elkaar en geeft de ander ook gelegenheid om te antwoorden. Twee monologen maken geen dialoog. Wanneer je zonder pauzes in te lassen achter elkaar door praat om je mening duidelijk te maken, bereik je vaak het tegenovergestelde omdat de ander halverwege je verhaal al niet meer luistert omdat deze in het hoofd al bezig is met het antwoord op het eerste deel van wat je zei.
-Let op je houding, een open houding brengt dichterbij een gesloten houding zoals armen over elkaar zal afstand tot gevolg hebben. Als de ander een gesloten houding aanneemt kan je hier ook uit afleiden dat je benadering waarschijnlijk te aanvallend is waardoor de ander al niet meer open staat voor je mening of suggestie. Probeer dan eerst weer de sfeer weer rustig te krijgen en de houding van de ander weer open te maken voor je verder gaat.
-Spreek af dat het niet met elkaar eens hoeft te zijn, een goede afspraak om het oneens te zijn kan ervoor zorgen dat men elkaar niet hoeft te overtuigen van het eigen gelijk maar dat zonder aanval en verdediging men elkaars mening leert kennen. Accepteer dat de ander verschillend is en dat verschillen elkaar ook goed kunnen aanvullen.
-Probeer extreme woorden zoals altijd of nooit te vermijden, dit zal namelijk altijd tot gevolg hebben dat de ander in verdediging en er een strijd ontstaat over altijd of nooit.
-Blijf bij het onderwerp, het is heel eenvoudig (en soms ook een bewust verdedigingsmechanisme) om het gesprek naar een ander onderwerp om te buigen. Als het gesprek een andere kant opgaat, spreek dan af om daar een andere keer over te praten en nu bij het ene onderwerp te blijven.
-Leer te accepteren dat de ander anders is en dat je dat niet kunt veranderen. Als je deze verschillen kunt koesteren in plaats van een strijdpunt maken zal dit meer saamhorigheid tot gevolg hebben.
-Als beide partners goede wil hebben, maar de communicatie een probleem blijft dan is relatietherapie een goede oplossing. De therapeut kan als derde partij het gesprek in goede banen leiden en aangeven waar de communicatie problemen van beide partners zitten. Door te werken aan goede communicatie kan een relatie weer opbloeien en een veilige stabiele relatie voor het leven worden.
Hoewel de meeste mensen bij het aangaan van een relatie meer op uiterlijke chemie en uitstraling letten is het net zo belangrijk om in de eerste fase al af te tasten of je goed kunt communiceren en of de belangstelling en het kennis niveau
een beetje op elkaar aansluit. Deze zaken zijn voor een langdurige goede relatie meer belangrijk dan lichamelijke aantrekkingskracht.
De ABC-formule werkt het best als je het niet tijdens de situatie bespreekt, maar daarna. In het heetst van de strijd is het soms wel eens goed om even afstand te nemen of weg te lopen en pas als jullie zijn afgekoeld verder te praten over het probleem.